HIỆN TƯỢNG LỌT ẨM & ĐỌNG SƯƠNG TRONG KHO LẠNH

Phân Tích Chuyên Sâu Từ Góc Nhìn Chuyên Gia AVG – Hiểu Đúng Bản Chất, Xử Lý Đúng Gốc, Tránh Mất Tiền Oan

Trong hơn một thập kỷ trực tiếp thiết kế, thi công, bảo trì và “cấp cứu” kho lạnh cho các nhà máy thực phẩm, kho logistics, siêu thị và chuỗi phân phối lạnh trên toàn quốc, đội ngũ kỹ sư của AVG nhận thấy một thực tế rất đáng lo ngại:

👉 Hơn 70% kho lạnh gặp sự cố nghiêm trọng đều khởi nguồn từ hiện tượng lọt ẩm và đọng sương.

Điều đáng nói là:

• Phần lớn chủ kho không coi đây là lỗi nghiêm trọng
• Nhiều đơn vị sửa sai cách
• Và không ít kho lạnh phải đập bỏ, cải tạo lại chỉ sau vài năm vận hành

Bài viết này được xây dựng như một tài liệu chuyên gia, giúp bạn:

• Hiểu đúng bản chất vật lý – kỹ thuật của hiện tượng lọt ẩm
• Nhận diện chính xác nguyên nhân trong kho của mình
• Biết rõ khi nào cần xử lý nhỏ – khi nào phải can thiệp lớn
• Và quan trọng nhất: bảo vệ tuổi thọ kho lạnh & chi phí vận hành dài hạn

1. Kho lạnh “đổ mồ hôi” – Dấu hiệu cảnh báo sớm mà nhiều người bỏ qua

Rất nhiều khách hàng khi gọi cho AVG thường mô tả:

“Kho vẫn đủ lạnh, máy vẫn chạy bình thường, chỉ là tường hơi ướt, trần có vài giọt nước…”

Với kinh nghiệm thực tế, chúng tôi khẳng định:

❌ Không có chuyện kho lạnh đạt chuẩn mà bị đọng nước.
❌ Đọng sương không phải hiện tượng tự nhiên – mà là lỗi kỹ thuật.

Kho lạnh, về bản chất, là một không gian cách ly nhiệt và ẩm gần như tuyệt đối. Khi bạn thấy nước xuất hiện, nghĩa là:

• Hơi ẩm đã xâm nhập
• Hoặc cách nhiệt đã suy giảm
• Hoặc áp suất đang bị mất cân bằng

👉 Đây là “triệu chứng”, không phải nguyên nhân.

2. Phân biệt rõ: Đọng sương – Lọt ẩm – Đóng băng (Rất nhiều người đang nhầm lẫn)

2.1. Đọng sương kho lạnh (Sweating)

Biểu hiện thường gặp:

• Bề mặt panel bên ngoài kho ướt
• Cửa kho “ra mồ hôi”
• Sàn khu vực xung quanh kho trơn trượt

Bản chất vật lý:

• Không khí luôn chứa hơi nước
• Khi bề mặt panel lạnh hơn điểm sương (Dew Point) của môi trường
• Hơi nước ngưng tụ → thành nước

👉 Điều này chứng tỏ lớp cách nhiệt không còn đủ khả năng cách ly nhiệt.

2.2. Lọt ẩm kho lạnh (Moisture Infiltration)

Đây là giai đoạn nghiêm trọng hơn, khi:

• Không khí nóng ẩm xâm nhập vào bên trong kho
• Thường xảy ra qua cửa, khe panel, nền, hoặc mối nối

Lúc này, kho lạnh bắt đầu:

• Đóng tuyết
• Đọng nước trong kho
• Bám đá ở dàn lạnh

2.3. Đóng băng kho lạnh (Icing)

Đây là hậu quả trực tiếp của lọt ẩm kéo dài:

• Tuyết bám trần
• Dàn lạnh đóng đá dày
• Khe cửa đông cứng
• Sàn kho đóng băng

👉 Khi kho đã đóng băng, chi phí xử lý thường cao gấp nhiều lần so với giai đoạn đọng sương.

3. Nguyên lý vật lý cốt lõi: Vì sao kho lạnh rất “dị ứng” với độ ẩm?

3.1. Điểm sương – khái niệm quan trọng nhất cần hiểu

Điểm sương là:

• Nhiệt độ mà tại đó hơi nước trong không khí bắt đầu ngưng tụ thành nước

Ví dụ:

• Không khí ngoài kho: 30°C – độ ẩm 70%
• Điểm sương khoảng 24–25°C
• Panel kho lạnh: 0–5°C

👉 Ngưng tụ là điều chắc chắn xảy ra nếu cách nhiệt không đủ tốt.

3.2. Áp suất hơi nước và hiện tượng “hút ẩm”

Kho lạnh luôn có xu hướng:

• Nhiệt độ thấp
• Áp suất thấp

Nếu không có hệ thống cân bằng áp:

• Kho sẽ hút không khí ẩm từ bên ngoài vào
• Qua các khe hở nhỏ nhất

👉 Đây là lý do nhiều kho:

• Panel tốt
• Cửa kín
• Nhưng vẫn bị đóng tuyết

4. 6 NGUYÊN NHÂN GỐC RỄ gây lọt ẩm & đọng sương trong kho lạnh

4.1. Cách nhiệt panel không đạt chuẩn hoặc đã suy giảm

Đây là nguyên nhân phổ biến nhất.

Các vấn đề thường gặp:

• Panel PU tỷ trọng thấp
• Panel EPS giá rẻ
• Panel bị lão hóa sau nhiều năm
• Foam bị co ngót – nứt ngầm

👉 Foam chỉ cách nhiệt tốt khi KHÔ.
Khi đã ngấm nước, khả năng cách nhiệt gần như mất hoàn toàn.

4.2. Cầu nhiệt – “kẻ phá hoại thầm lặng”

Cầu nhiệt xuất hiện tại:

• Mối nối panel
• Góc kho
• Đinh vít kim loại
• Khung cửa

Những vị trí này:

• Dẫn nhiệt từ ngoài vào trong
• Là điểm bắt đầu của đọng sương
• Sau đó lan rộng ra toàn bộ kho

👉 90% kho lạnh “ướt ở góc” là do cầu nhiệt.

4.3. Gioăng cửa kho lạnh hở hoặc xuống cấp

Cửa kho là điểm yếu lớn nhất trong vận hành.

Các lỗi thường gặp:

• Gioăng chai cứng
• Gioăng rách
• Cửa xệ
• Bản lề lệch
• Không có rèm ngăn lạnh

👉 Mỗi lần mở cửa là một lần bơm hơi ẩm vào kho.

4.4. Thiếu hoặc hỏng màng ngăn ẩm nền kho

Đặc biệt nguy hiểm với:

• Kho âm sâu
• Kho đặt trực tiếp trên nền đất

Nếu không có:

• Lớp nilon chống ẩm
• Giấy dầu
• Hoặc màng chống thấm đạt chuẩn

👉 Hơi ẩm từ đất sẽ bốc lên liên tục, phá panel nền từ bên trong.

4.5. Áp suất âm – lỗi thiết kế hoặc bảo trì

Khi kho lạnh sâu:

• Không khí co lại
• Tạo áp suất âm

Nếu:

• Không có van thông áp
• Van bị kẹt
• Van lắp sai vị trí

👉 Kho sẽ tự hút ẩm từ bên ngoài.

4.6. Hàng hóa đưa vào kho chưa đạt điều kiện

Rất phổ biến trong vận hành:

• Hàng còn nóng
• Hàng còn ướt
• Thực phẩm vừa sơ chế

Hơi nước bốc lên:

• Gặp lạnh
• Ngưng tụ
• Đóng băng

👉 Kho lạnh không phải buồng sấy ẩm.

5. Hậu quả thực tế – Những “cái giá” rất đắt nếu không xử lý sớm

5.1. Panel bị hỏng vĩnh viễn

• Foam ngấm nước
• Panel phồng
• Mất cách nhiệt

⛔ Không có cách sửa triệt để – chỉ có thay mới.

5.2. Tăng chi phí điện 20–40%

• Dàn lạnh đóng tuyết
• Trao đổi nhiệt kém
• Máy nén chạy liên tục

👉 Hóa đơn điện tăng là điều không tránh khỏi.

5.3. Hư hỏng thiết bị & gián đoạn sản xuất

• Cháy máy nén
• Hỏng quạt
• Dừng kho đột ngột

👉 Thiệt hại lớn hơn rất nhiều so với chi phí xử lý sớm.

6. Quy trình xử lý lọt ẩm & đọng sương chuẩn kỹ thuật của AVG

Bước 1: Khảo sát – chẩn đoán đúng bệnh

• Đo nhiệt bề mặt panel
• Kiểm tra điểm sương
• Soi cầu nhiệt
• Kiểm tra áp suất kho

👉 Không đo – không sửa.

Bước 2: Xử lý kỹ thuật tại đúng điểm lỗi

• Bắn silicone chịu lạnh
• Phun foam PU
• Thay gioăng cửa
• Gia cố mối nối panel

Bước 3: Cải thiện giải pháp vận hành

• Lắp rèm nhựa PVC
• Lắp quạt cắt gió
• Thiết kế phòng đệm
• Đào tạo nhân viên mở cửa nhanh

7. Lời khuyên chuyên gia AVG – Phòng bệnh hơn chữa bệnh

• Thiết kế đúng ngay từ đầu
• Chọn panel đúng tỷ trọng
• Bảo trì định kỳ
• Đừng xem nhẹ “vài giọt nước”

👉 Kho lạnh bền hay không phụ thuộc rất lớn vào việc kiểm soát độ ẩm.

KẾT LUẬN

Lọt ẩm và đọng sương:

• Không phải lỗi nhỏ
• Không tự hết
• Không sửa đúng sẽ ngày càng nặng

👉 Xử lý sớm = tiết kiệm rất nhiều tiền.

AVG sẵn sàng đồng hành cùng bạn:

• Khảo sát
• Phân tích
• Đưa ra giải pháp đúng kỹ thuật – đúng chi phí – đúng nhu cầu.

📞 CÔNG TY CỔ PHẦN KỸ THUẬT ĐIỆN – ĐIỆN LẠNH AVG
Thiết kế – Thi công – Bảo trì – Sửa chữa

📍 Địa chỉ: Lô 11, TT4, Khu đấu giá Tứ Hiệp, Thanh Trì, Hà Nội
📞 Hotline/Zalo: 0845.322.777
📧 Email: phongkinhdoanh1688.avg@gmail.com
📍 Google Map: https://g.co/kgs/i7Cizdk
🌐 Website: https://codienlanhavg.vn/